- Szczegóły
- Kategoria: Kościół
Stosunek członków Bractwa św. Piusa X, zwanych lefebrystami1 oraz szerzej pojętego katolickiego tradycjonalizmu do personalizmu jest zdecydowanie krytyczny. Przedstawiciele tego nurtu postrzegają personalizm jako niebezpieczną, „modernistyczną” ideologię, która według nich doprowadziła do kryzysu w Kościele katolickim po Soborze Watykańskim II2.
Zarzuty lefebrystów wobec personalizmu
Główne osie krytyki personalizmu ze strony lefebrystów obejmują następujące kwestie:
1. Zarzut antropocentryzmu i detronizacji Boga
Lefebryści oskarżają personalizm o przesunięcie punktu ciężkości w nauczaniu Kościoła z Boga na człowieka (antropocentryzm). Arcybiskup Marcel Lefebvre ostro krytykował ustalenia soboru, wyrażone w konstytucj Gaudium et spes3 za to, że główną troską stało się „dobro człowieka” oraz „godność osoby ludzkiej”. Personalizm jako jeden ze szkodliwych prądów filozoficznych krytykują chyba wszyscy tradycjonaliści, Choć rzadko czynią to w tak skrajny sposób jak portal https://www.ultramontes.pl. Na nim możemy przeczytać, że personalizm przyczynił się „do stworzenia w ramach tej modernistycznej sekty”, "chrześcijaństwa bezdogmatycznego"4. Ich zdaniem „scholastyka […] obnaża pustkę personalizmu – tej mglistej filozofii, która stawia człowieka w miejscu Boga, a sumienie ponad prawem Bożym”. W polskiej przestrzeni medialnej rzadko spotyka się aż tak ostre sformułowania, ale w bardziej oględny sposób przedstawiane są te same treści (ulubione słowo „posoborowie” używane w jednoznacznie pejoratywny sposób).
Nie wchodząc w tym miejscu w polemikę, należy odnotować, że krytycy nie rozumieją personalizmu (stąd wrażenie jego „mglistości”). Nie ma w nim bowiem mowy o detronizacji Boga. Jest natomiast przekonanie, że nawet Bóg nie stosuje wobec człowieka przemocy5: „On, dając osobie naturę rozumną i wolną, przez samo to już zdecydował, że będzie ona sama sobie określała cele działania, a nie służyła jako narządzie cudzym celom. [...] Dlatego też Bóg nie zbawia człowieka wbrew jego woli”. Małe wyjaśnienie: „sama sobie” nie oznacza autonomii od prawdy i dobra, lecz wolność właściwą osobie jako podmiotowi moralnemu.
- Szczegóły
- Kategoria: Kościół
Napisałem poniższy list w październiku 2021, jako mój głos w ramach synodu. Nie chciałem go upubliczniać, by nie stać się jednym z wielu krytyków Kościoła. Jednak po ostatnim liście KEP widzę, że bez aktywnej krytyki Episkopatu - będzie coraz gorzej.
Destrukcja Kościoła Katolickiego w Polsce
Jerzy Wawro, 10-2021
Od wielu lat z przykrością obserwuję proces destrukcji Kościoła w Polsce. Ośmielony wyzwaniem synodalnym, postanowiłem podzielić się swymi refleksjami na ten temat.
Od razu zaznaczę, że nie spodziewam się, aby moje wysiłki zostały dostrzeżone, a tym bardziej docenione. Ciągle jednak mam przed oczami Jana Pawła II, który nie mogąc już mówić podejmował na oczach świata beznadziejny wysiłek. Te nieudane próby wypowiedzenia choćby słowa w oknach Watykanu, znaczyły dla mnie więcej niż potoki słów wylewające się z kolejnych „listów pasterskich”.
Z czasem doszedłem do wniosku, że te listy są takie miałkie dlatego, że ich autorzy nie mają do przekazania niczego, poza prostym odwołaniem do Katechizmu. Prostym – bo unikającym prób rozjaśnienia światłem Ewangelii największych problemów z jakimi musimy się mierzyć.
- Szczegóły
- Kategoria: Kościół
W dniu 21 marca 2026 ukazał się List Konferencji Episkopatu Polski z okazji 40 rocznicy wizyty Jana Pawła II w synagodze. List ten wywołał powszechne oburzenie wśród polskich katolików1. To z kolei wywołało dość typową reakcję liberalnych mediów – czyli oskarżenia krytyków o antysemityzm. Ciekawe jest to, że przedstawiciele obu skrajnych stanowisk na sztandary wzięli Jana Pawła II. Zdaniem najbardziej oburzonych konserwatystów (jak Paweł Lisicki2) polski Papież przyczynił się do obecnego zamętu. Natomiast liberałowie oraz biskupi uważają, że list przypomina jedynie oczywistości zawarte w papieskim nauczaniu3.
Sięgnijmy zatem do źródeł i przeanalizujmy nauczanie Jana Pawła II w kwestii relacji katolicko-żydowskich. Zrozumienie tego nauczania wymaga szczególnego nastawienia, którego próżno szukać u obu stron tego sporu. Potrzebujemy do tego mądrości i chrześcijańskiej miłości. Miłość Chrystusa (i Jana Pawła II) bez wątpienia obejmuje przedstawicieli narodu żydowskiego. Bez tego spostrzeżenia nie jesteśmy w stanie zrozumieć niczego. To jednak nie wystarczy, gdyż zagadnienie jest trudne. Aby dotrzeć do źródeł tych trudności, potrzebna jest mądrość. To mądrość pozwala uniknąć uogólnień, będących źródłem nieporozumień i krzywdzących opinii.
Czytaj więcej: List do Episkopatu Polski. W obronie Jana Pawła II.